نکاتی درباره بودجه ۹۷؛ کینه‌کشی و جای خالی احزاب و سمن‌ها

– واکنش افکار عمومی به بودجه (چه مثبت و چه منفی) اتفاق خوبی است که نشان از رشد جامعه و حرکت آن از «اجتماع مردم» به «ملت» دارد.

اما:

– این واکنش‌ها محدود به افکار عمومی فرهیختگان است؛‌ یعنی مردم عادی از بندهای بودجه فقط گران شدن فلان کالا را می‌شنوند و واکنش نشان می‌دهند و حتی به دنبال بند مقابل و توجیه دولتمردان برای این افزایش یا کاهش نمی‌گردند.

– واکنش‌ها به بودجه عموماٌ همراه با کینه‌کشی بوده است؛ نمونه بارزش واکنش شدید به بودجه مؤسسات دینی و وابسته به روحانیون است؛ نشان به آن نشان که در انتقادات این چند وقت، بسیاری از منتقدان حتی نمی‌دانستند که مثلا جامعه المصطفی زیر نظر آقای مکارم نیست یا نمی‌دانستند که کارش و خروجی‌اش چیست. یا اینکه آنان بودجه حسن خمینی را پیراهن عثمان کرده‌اند و اینان بودجه سپاه و بسیج را.

– بیشتر واکنش‌ها به تک بنده‌های بودجه بود و کسی کلیات و اهداف بودجه و عملیاتی بودن یا نبودن آن را بررسی نکرد.

– جای خالی کارشناسان و نخبگان اقتصادی که شایسته نظر دادن هستند، در این برهه کاملاً احساس شد.

– هرچند حساس شدن افکار عمومی بسیار امر مطلوبی است، اما مؤثر نیست؛ چراکه آقایان سیاستمدار و آقایان اهل رسانه به خوبی می‌دانند که افکار عمومی را می‌شود مدیریت یا منحرف کرد.

– در ایران نهادهایی برای تأثیرگذاری از پایین به بالا وجود ندارد. اگر در کشور احزابی کارآمد داشتیم که نمایندگانی در مجلس داشتند؛ قطعا می‌توانستیم امیدوار باشیم که این افکار عمومی در جای بلاخره گوشه‌ عبای دولت‌مردان را می‌گیرد؛ یا اگر سمن‌هایی کارا و فعال داشتیم که بدنه فعالیت‌های اجتماعی را برعهده داشتند، می‌توانستیم سری راحت بر بالش بگذاریم که ایشان از مطالباتشان کوتاه نخواهند آمد.

– مطالبات حقیقی مردم در فضای مجازی به توئیت‌های خوشمزه تبدیل شد و از دست رفت. گویی مردم به خوبی فهمیده‌اند که دستشان از دامان بلند دولت‌ها کوتاه است و صدایشان به جایی نخواهد رسید؛ به همین دلیل دردهایشان را چاشنی طنز می‌دهند و صبح و ظهر و شام نوش جان می‌کنند!

پس نوشت: راستش را بخواهید این بند آخری لابد از جامعه ماست؛ چرا که در حقیقت ما هیچ نقشی در دولت‌ها نداریم، غیر از اینکه یک رأی بیندازیم توی صندوق. دولت‌ در ایران قیم مردم است، به آنان یارانه می‌دهد، برایشان بیمارستان و مدرسه و دانشگاه می‌سازد و سر آخر هم برایشان قبری درخور تهیه می‌کند. با این اوصاف چرا باید بیاید و حرف مرا گوش بدهد؟ مگر خر باشد!

هر وقت که ما شدیم قیم دولت‌ها و هر وقت که ما غیر از رأی دادن، مخارج دولت‌ها را هم تأمین کردیم، آن وقت می‌توانیم درباره سیاست‌هایش و رفتارهایش نظر هم بدهیم.

 

محمدباقر حقانی فضل ۲۲ آذر ۱۳۹۶

/ 0 نظر / 29 بازدید